|
 |
|
||||||||||||||
|
|||||||||||||||
 |
 |
Avrupa Futbol Şampiyonası'yla Hareketlenen Ticaret Esnafın Yüzünü Güldürdü Euro 2008 Bereketi
Avrupa Futbol Şampiyonası başladıktan sonra futbol dört bir yanımızı kuşatırken bazı ürünlerin satışlarında da büyük artış yaşanıyor. Kupa maçlarını televizyonlarından seyreden Türk futbolseverler özellikle bira, meşrubat, cips, kuruyemiş, milli forma ve televizyon satışlarını patlattı. Futbol büyük bir endüstri, Avrupa Şampiyonası ise bu endüstrinin en büyük gösteri alanlarından bir tanesi. Türkiye'nin EURO 2008 finallerine kalması, Milli Takım sponsorlarını ve tanıtım faaliyetlerini futbol üzerine kuran markaları harekete geçirdi. Bunun dışında esnafa ve piyasaya da yansıyan bir hareketlilik var. Biz de bu hareketliliği yerinde görmek için sokağa çıktık ve esnafa mikrofon tuttuk. İlk iş olarak tabii ki tekel bayilerine, bakkallara ve kuruyemişçilere gittik. Bayiler için 2008 Avrupa Şampiyonası festival havasında geçiyor. "İşler kesat" diyen tek bir bakkala bile rastlamadık. Konuştuklarımız arasında bira satışında en kötü durumda olan bayiyi Moda Caddesi'nde bulduk. Meğer o da "ağır içki", yani viski, yabancı votka ve benzeri ürünlerin satışında tarihi aylarından birini yaşıyormuş. Konuştuğumuz dükkân sahibi "Müşteriler maçtan önce geliyorlar, şişeler bitince tekrar geliyorlar" diyor. İçkiyle beraber yan ürün satışlarında da sıçrama var. Genç futbolseverlerin tercihi cipsken, yaşını başına almış futbol tutkunları tercihlerini kuruyemişten yana kullanıyorlarmış. Sigara satışında da patlama var. Özellikle Türkiye'nin maçının olduğu akşamlarda. İçki satışının asıl şampiyonu ise bira. Günde ortalama iki kasa bira satan bakkallar, bu satışı ikiye katlamış durumda. Hele Türkiye'nin maçı olduğu günlerde stoklar yetişmiş imdada. Bir de tabii içki satılmayan bakkallar var. Alkolsüzlerin şampiyonu kola. Kolanın yanındaki ilk tercih yine cips. İkinci durağımız bahisçiler. Türkiye'de internette bahis oynamanın yasaklanmasının ardından bahis işi sadece İddaa'nın tekelinde olduğundan bahis oynayanlar yaklaşık bir yıldır isyanlarda. Ancak İddaa bahisçilerin gönlünü bir nebze de olsa almayı başarmış. EURO 2008'le beraber tek maçlık bahis, skor bahsi gibi opsiyonları ekleyen İddaa, daha çok kazandıran bir oyun haline gelmiş. Bayiler de bu durumdan memnun. Birçok İddaa bayii sezon bittikten sonra işlerin durduğunu söylüyor. EURO 2008'le canlanan bahisler, neredeyse normal sezon kadar ciro yapmalarını sağlıyormuş. Birçok bayinin temennisi tek maç ve skor oyunlarının sezon boyunca sürmesi. Bu yolla maç sayısı azalsa da yatırılan miktarlar yükselmiş. Dolayısıyla İddaa bayileri için beklenen kayıp ortadan kalkmış. Bahisçilerde de yüzler gülüyor yani. Bayiler bahisçilerin duygusal faktörlerle oynadığını da eklemeden geçemiyor. "Türkiye grup maçlarını kazanamasaydı çok insan üzülürdü" diyorlar. Formalar yok satıyor Milli Takım'ın sponsoru Nike'ın mağazalarında da bayram sevinci yaşanıyor. Formaların yok sattığı Kadıköy Nike mağazasında müdür yardımcısıyla görüşüyoruz. "Turkuvaz formaya başta çok fazla tepki gelmişti ama İsviçre maçı o formayla kazanılınca, elimizde tek bir tane kalmadı. Hollanda'daki merkezimizde bile stoklar tükendi. Birkaç tane kırmızı-beyaz formamız kaldı, onlar da birkaç saat içinde satılır" diyor. Mağaza çalışanları Türkiye'nin arka arkaya iki galibiyet almasıyla müşterilerdeki moralin de yükseldiğini söylüyorlar. Satış görevlileri daha güleryüzlü, daha anlayışlı bir müşteri kitlesinin oluşmasından son derece memnun. Satışlarda patlama olan diğer forma ise Hollanda'nın özellikle gençler arasında çok moda olan turuncu forması. Beyoğlu Nike mağazasında ise durum biraz daha renkli. İstanbul'un en çok turist alan bölgelerinden biri olan İstiklâl Caddesi'nden geçen yabancı misafirler, Türkiye maçlarından önce hatıra amaçlı olarak Milli Takım forması alıyormuş. Hırvatistan eşleşmesinin ardından birçok Hırvat'ın hem sohbet etmek hem de Türkiye ürünlerinden almak için mağazayı ziyarete geldiğini anlatıyorlar. Hareketli olan bir başka satış noktası, Taksim Meydanı'na yerleştirilen Milli Takım TIR'ı. Ürün yetiştiremeyen görevliler, özellikle Türkiye-Çek Cumhuriyeti maçının olduğu akşam TIR'a çıkan merdivenleri kaldırmak zorunda kalmışlar. Çek Cumhuriyeti'nden gelen kalabalık bir turist grubu kendilerine muhatap olarak gördükleri Milli Takım TIR'ını ziyaret edip, uzunca bir süre tezahürat yaptıktan sonra şapka, t-shirt, forma ve bayrak almışlar. İşporta ve "korsan"ın da yüzü gülmüş Tabii ki Türkiye gerçeği lisanslı üründen ibaret değil. Kadıköy'ün ucuz tekstil satıcılarına uğramayı unutmuyoruz. Yarı işporta tezgâhlardan birine gidiyoruz. Normalde takım formaları satmadıklarını ama EURO 2008 için Türkiye ürünleri getirdiklerini ve günde yaklaşık 15-20 adet sattıklarını öğreniyoruz. "Getirmişken diğer ülkelerinkinden de getirseydiniz" diyoruz. "Milliyetçiyiz abi biz" diyor: "Almanya forması alacaksa ucuz mal yok, gitsin orijinaline bir sürü para bayılsın. Biz milletimizin hizmetindeyiz". Diğer uğrak noktamızsa Kadıköy'deki korsan CD satıcıları oluyor. Meşhur Yazıcıoğlu Pasajı'nın içine doğru baktığımızda iki satıcı birden üzerimize geliyor. "Merhaba Yeni Aktüel'den geliyoruz" dediğimizdeyse gerisin geri dağılıveriyorlar. Sonra konuşmaya ikna ediyoruz.
|
|
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| Her hafta | Türkiye | Dünya | Toplum | Kültür Sanat | Yazarlar | Künye / İletişim | Bize ulaşın | |||
|
|||
|
Onur Yazıcıoğlu /
